Finanse publiczne

Audyt wewnętrzny jako narzędzie nowoczesnego zarządzania

Podstawowym celem funkcjonowania jednostki samorządu terytorialnego (jst) jest spełnianie określonych potrzeb społecznych. Im racjonalniej wydatkowane są środki publiczne, im trafniejsze decyzje podejmuje się w procesie zarządzania jst, tym większa jest możliwość zaspokojenia oczekiwań mieszkańców. W związku z tym dużego znaczenia nabiera sprawne zarządzanie, służące realizacji konkretnych zadań w celu osiągnięcia założonych rezultatów. To w połączeniu z dążeniem do coraz lepszego wykorzystania środków publicznych i powiązania ich z konkretnymi potrzebami społeczeństwa sprawia, że w sektorze publicznym coraz częściej wdrażane są nowoczesne narzędzia zarządzania, wykorzystywane dotychczas jedynie w sektorze prywatnym. W promowaniu ciągłego usprawniania systemów zarządzania w jst kluczową rolę odgrywa audyt wewnętrzny.

Wieloelementowy system zarządzania

Audyt wewnętrzny - obok systemów zarządzania jakością, planowania strategicznego, narzędzi monitorowania i ewaluacji, wieloletniego planowania finansowego, zarządzania ryzykiem, kontroli zarządczej, narzędzi pomiaru dokonań, rachunku kosztów oraz budżetu zadaniowego - powinien stanowić jeden z głównych elementów nowoczesnego zarządzania w sektorze publicznym. Wszystkie wymienione elementy zarządzania jednostką powinny stanowić spójny system poddany ocenie audytu wewnętrznego. Jednakowe powinno być m.in. podejście do definiowania celów, zadań, wskaźników produktu, wskaźników rezultatu czy oddziaływania.

Wprowadzenie nowoczesnych narzędzi zarządzania do sektora publicznego jest dużym wyzwaniem. Ich przyjęcie i wdrożenie powinno być poddane ocenie audytu wewnętrznego w zakresie umożliwiającym ciągłe ich doskonalenie. Najistotniejsze obszary audytu w tym zakresie to procesy ładu organizacyjnego, zarządzania ryzykiem i kontroli w jednostce. Przypisanie największej wagi tym obszarom wynika nie tylko z zapisów Międzynarodowych Standardów Profesjonalnej Praktyki Audytu Wewnętrznego (dalej: standardy audytu), ale też ze standardów kontroli zarządczej określonych w komunikacie nr 23 Ministra Finansów z dnia 16 grudnia 2009, poz. 84 (dalej: standardy kontroli), z założeń do budżetu zadaniowego, norm systemu zarządzania jakością, przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (dalej: ufp), rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 1 lutego 2010 r. w sprawie przeprowadzania i dokumentowania audytu wewnętrznego (dalej: rozporządzenie w sprawie audytu) oraz z metodologii audytu efektywnościowego.

Audyt wewnętrzny w ustawie o finansach publicznych, standardach audytu i standardach kontroli

W ufp zdefiniowano audyt wewnętrzny jako działalność niezależną i obiektywną, której celem jest wspieranie ministra kierującego działem lub kierownika jednostki w realizacji celów i zadań poprzez systematyczną ocenę kontroli zarządczej oraz czynności doradcze.

[...]

Tomasz Dąbrówny - kierownik Biura Audytu Urzędu Miejskiego w Głogowie, CGAP.

Anna Obolewicz - audytor jst z wieloletnim doświadczeniem, CGAP, ponad dwa lata pełniła funkcję koordynatora Społecznej Grupy Integracyjnej.