Finanse publiczne

Opodatkowanie świadczeń z zfśs

Fot. W. Benicewicz

Świadczenia z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (dalej: zfśs), funkcjonującego na podstawie ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (dalej: uzfśs), przekazywane beneficjentom funduszu, którymi w przeważającym zakresie są pracownicy, co do zasady podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wynika to z bardzo pojemnej formuły przychodu ze stosunku pracy (patrz: ramka "Przychody…"), zawartej w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: updof).

Co jest, a co nie jest przychodem pracownika

W źródłach przychodu rozumianych zgodnie z art. 12 ust. 1 updof mieszczą się i świadczenia rzeczowe dla pracowników, i przekazywane im wypłaty pieniężne, i przeróżne świadczenia nieodpłatne w formie usług zakupionych ze środków zfśs udostępnionych pracownikom.

Przychodem po stronie pracownika nie będzie natomiast - przykładowo - korzyść, jaką osiągnął w związku z uzyskaniem pożyczki na cele mieszkaniowe ze środków zfśs o oprocentowaniu znacznie niższym niż w przypadku pożyczki udzielonej na warunkach rynkowych. Przesądza o tym socjalny charakter pożyczki. Takie stanowisko zaprezentował Podkarpacki Urząd Skarbowy w piśmie z 14 sierpnia 2007 r. (PUS.I/415/11/07), który uznał, że: "(…) pożyczki udzielane są zgodnie z celem ZFŚS na rzecz pomocy pracownikom oraz z funduszu oszczędnościowo-pożyczkowego członkom PKZP na rzecz pomocy materialnej. Pożyczki udzielone pracownikom z ww. środków nie stanowią przychodu ze stosunku pracy. Brak jest również podstaw prawnych do przyjęcia, iż w zaistniałej sytuacji powstanie nieodpłatne świadczenie w formie nie naliczonych odsetek. Nieoprocentowanie udzielonych pożyczek winno wynikać wprost z regulaminu ZFŚS bądź ze statutu PKZP. Pożyczki te nie powinny być traktowane jako preferencyjne".

Rys. B. Brosz

Podobnie absurdem byłoby dążenie do ustalania przychodu po stronie pracowników w związku z ich udziałem w imprezach masowych, czego - kierując się nadmiernym fiskalizmem - często chciałyby organy podatkowe. Przykładowo w interpretacji z 6 marca 2009 r. (ITPB2/415-1126/08/MK) dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy przyjął, że "skierowanie oferty zajęć bądź spotkań o charakterze sportowo-rekreacyjnym do pracowników i członków ich rodzin umożliwia ustalenie dokładnej liczby osób w nich uczestniczących, co przy znanej kwocie odpłatności za całość świadczonej usługi skutkuje określeniem wartości nieodpłatnych świadczeń i przyporządkowaniem ich poszczególnym pracownikom".

[...]

Autor jest ekspertem i trenerem w zakresie tematyki zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, pracuje w kancelarii radcy prawnego Włodzimierza Chróścika.